Yazı Detayı
24 Ocak 2017 - Salı 17:08
 
Suyumuzun Yol Hikâyesi (3)
Asım Demirkök
 
 

Sebepten sonuca yürürken, sebebin etkilediği ve etkileyerek değiştirdiği şeyleri görmeden anlamadan, yalnız sonuca bakarak olay ve olguları açıklamaya çalışırsak, sebebin ortaya çıkardığı olay veya olguları doğru okuyamaz ve karşımıza çıkan yeni hadiseyi, olay ve olguları ortaya koyamayız diye düşünüyorum.

Yine aynı şekilde sebeple sonuç arasındaki zincirin her bir halkasını yerli yerine doğru olarak koyabilirsek vardığımız sonucun analizini daha doğru tespit edebiliriz. Dünü bilmeden bugünü, dünden bugüne gelinen yoldaki süreçleri, bugüne taşıdığı biriktirdiği sorunları görmeden, yalnız bugüne bakarak, bugüne hüküm vermek ne kadar doğru olur? Onu da hemşerilerimizin takdirine bırakmak istiyorum.

Ben bu anlayıştan yola çıkarak ‘suyumuzun yol hikâyesini’ edindiğim bilgilere, eldeki verilerle, yaşadığım olaylara ve olgulara bakarak, isim vermeden, kimseleri suçlamak amacıyla değil de, dönemin şartları içerisinde yapılan yanlışları görebildiğim, bakabildiğim kadar ve kısıtlı bilgilerle de olsa elimden geldiğince açıklamaya çalışacağım. Geçmişten bugüne taşıdığımız getirdiğimiz biriktirdiğimiz pürüzlere ne kadar anlayışla ve doğru yaklaşabilir, önerilerde bulunabilirsek, geleceğe o kadar emin adımlarla yürürüz diye de ayrıca düşünüyorum.

Bugünlerde suyla ilgili sıkıntılarımız ve problemlerimiz var mı, var. Kamuoyunca açık açık dillendirilen ve tartışılan konun adını ve işleyişini doğru koyalım.  İçme suyumuz kaptajdan çıktığından musluklarımıza dökülene kadar olan yürüdüğü yolda yol kazalarına uğruyor. Buna evrensel dille söyleyecek olursak, ‘Suyumuzda Kayıp Kaçak Var.’ Hem de üst seviyelerde. Bunu başta Büyükşehir Belediye Başkanımız Ahmet Çakır Başkanımız olmak üzere, Maski Genel Müdürlüğümüzün üst düzey yöneticileri de söylüyor. Ancak; hemen şunun altını önemle çizmek istiyorum ki, bununla suyumuzun sağlıksız ve kalitesiz olduğunu söylemiyorum. Diğer şehirlerdeki arıtılıp kullanmaya ve içmeye sunulan içme sularının çok önemli  99’undan, şehrimizdeki suyumuzun hem daha kaliteli, hem daha sağlıklı olduğunu biliyorum. Bunun kanıtı ise içme suyumuzla ilgili yapılan analizlerin, yapılan tahlillerin sonuçları ortada. Eğer bu konuda suyumuzu şişelere hapsetmeye çalışan ve bilimsel verileri olduğunu sanan söyleyenler varsa çıksınlar ortaya. Arada laf dedikodusu yapıp, suyumuz üzerinden bilgi kirliliği yaratıp suyumuzu şişelere hapsetmeye çalışmasınlar. Kendine güvenen bilimsel geçinen insanları varsa çıksınlar ortaya. ‘Halep ordaysa arşın burada’  diye bir deyimimiz var ya. Diyeceksiniz ki sömürgeciler, emperyalistler Halep mi? bıraktı ortada. O da başka bir yaramız. Maski yetkililerimizin kaynağımızdan ve musluklarımızdan alınacak örnek içme suyumuzun tahlillerinin yapılmasına da açık olduklarını buradan ilgililere kendi adıma iletmek istiyorum.  

Geçerken şu bilgi notunu da aktarmadan geçemeyeceğim. Ben 79 yıldır bu suyu içiyor, kullanıyorum. Hemen yine geçerken söylemek istiyorum. Şimdi Niyazi Mısri Caddesinin İsmetiye Mahallesinin girişindeki Asılzade Otelinin bulunduğu evi 1935 yılında Rahmetli Babam İbrahim Demirkök yapmış ve ben 1938 yılında bu evde doğmuşum. 1943-1944 yıllarından beri hafızamın bir köşesinde yer edinmiş olan evimizin eyvanında, (avlusunda)  2,5 metre derinliğinde kuyumuz olduğu gibi, eyvanımızın hemen ön tarafında Pınarbaşı’ndan suyumuzun aktığı bir musluğumuz ve evimizin karşısındaki Aksoğanoğlu Çıkmazının girişinde de mahallemiz sakinlerinin içme suyunu aldıkları  ‘emme basma tulumba’ çeşmesini  çok iyi hatırlıyorum.  Yine 1950’li yılların başında Gündüzbey Pınarbaşı’nın üç havuzu vardı ve açıkta idi. Mahalle halkı olarak o havuzların etrafında piknik yaptığımız biliyorum. Buralara yani içme suyumuzun, 58 kayıp ve kaçak oranlarına bir günde, ya da yalnız bugünlerde geldiğimizi düşünmüyorum. O zaman buralara nasıl geldiğimizi anlamak için şehrimize suyumuzun kaynağından, musluklarımıza kadar taşınmasındaki yolculuk hikâyesine kısaca bir bakalım ve bu arada suyumuzun başına elbirliği ile neler getirdiğimizi görelim.

Kurulacak her yeni yapı, eski yapının taşlarının doğru okunması ile anlaşılır. Bu süreçte eskinin yapı taşlarının olumlu olanlarını alıp, eskimiş, köhnemiş, yeni yapıyla uyum sağlayamayacak taşlarını bir yana kenara bırakarak yol almak lazım. Yoksa eskinin eski taşları ile oyalanmak, yol almak bize zaman kaybettirmekten başka bir şey sağlamaz.

Suyumuzun yol hikâyesini 1930’lı yıllardan günümüze getirirken, 1954 yılında yapılan ve kayıtlarda olan şehir merkezimizin imar planındaki durumuna birlikte göz atalım.

 

1954 yılına şöyle bir göz attığımızda, pergelimizin bir ucunu Malatya Valilik Makamının ucunu koyup çevirdiğimizde Güneyde Derme Kanalına, Doğuda Sivas Caddesi bitimi, Batıda İstasyon Virajı, Kuzeyde Çarmuzu Mahallemiz ile çevrili 1200 hektarlık alanı görüyoruz.

1931 yılında Fevzipaşa-Malatya demir yolu hattı işletmeye açılıyor. O günkü vagonları çeken lokomotiflerin kömürle çalıştığını herkes bilir. Kömürlerin ısıttığı su buharıyla çalışan lokomotife kullanma suyu, istasyon gar ve lojmanlarında oturanlara da içme suyu lazım. İşte Gündüzbeydeki  kaptajımızdan İstasyon Garımıza ve lojmanlarına 200mm’lik pik boru ile içme su çekiliyor. Aynı zamanda açılan derin kuyulardan kullanma suları. Daha sonraları 1937 yılında Çetinkaya-Malatya hattı kullanıma açılınca su ihtiyacı giderek artıyor. Tejde bölgesindeki Derme kanalından borularla kullanım suyunun taşındığını, kanalın üzerindeki kapalı yerdeki vanaların 1950’li yıllarda çoğu kez Derme deresinde çimerken, kamu kurum ve kuruluşlarının sorumluları tarafından kilitli vanaların açılıp kapandığını görmüşlüğüm çok olmuştur. 

Yine 1939 yılında Sümer Bez, Tekel Tütün Fabrikalarının, yine 1940’lı yıllarda Askeri Hava Yollarının Bakım ve onarımı, 1954 yıllarında Şeker Fabrikasının devreye girmesi, köylerden şehre hızlı bir göçle birlikte nüfusumuz artmış ve her geçen gün içme suyuna, kanalizasyonun şehir içine yaygınlaşması ile birlikte kullanma suyuna olan ihtiyacımızda giderek artmıştır.

İşletmelerin birçoğu borularla kullanma suyunu derme kanalından işletmelerine taşırken, sondajla yer altındaki sulardan istifade etmişlerdir. Geçerken hemen atlamadan şu bilgi notunu eklemek istiyorum.  Bu borulardan birçoğunu işletmeler ve Merkez İlçe Belediyemiz kullanımdan kaldırdılar. Ama bu borular yerin altında duruyorlar. Öyle ki, Zabçı Caddesinden Sıtmapınarı’na inen yolun altında epeyi bir su kaçağının olduğu ve bir türlü bulunamadığı günlerde, o günkü belediye yetkililerinin açıklamalarından biliyorum. Sonradan bulunmasına bulundu ama bu arada suyumuzun büyük bölümü yer altı boruları tarafından çalınmış ve kanalizasyonlar tarafından bertaraf olduğundan biliyoruz. Yeri geldiğinde bunlardan içme suyu boruları o kadar yerin altında var ki, bir anda yılların bu eski yapılarının temizlenmesinin kolay olmayacağını söylemek istiyorum. Artık bu eski yapılar Maskimiz tarafından birer birer tespit edilerek bertaraf ediliyor. Nasıl mı? Yeri geldiğince bu yazı dizimin içinde onları da kısaca anlatmaya çalışacağım. 

Suyumuzun yol hikâyesine kaldığımız yerden devam edeceğim.

 
Etiketler: Suyumuzun, Yol, Hikâyesi, (3),
Yazarın Diğer Yazıları
24 Eylül 2018
Bugün İnönü Üniversitesine Yol Alırken…
04 Nisan 2018
BİLSAM Ne Mi Yapıyor?
12 Şubat 2018
Yoksulluk ve Zenginliğin Kaynağı Üzerine
30 Kasım 2017
Niçin ‘Etkinliklerimizi’, Neden ‘Film Festivallerimizi’ Seviyorum (2)
29 Kasım 2017
Niçin ‘Etkinliklerimizi’, Neden ‘Film Festivallerimizi’ Seviyorum (1)
26 Ekim 2017
‘Malatya Tanıtım Günlerine’ İçeriden Bakış (4)
25 Ekim 2017
‘Malatya Tanıtım Günlerine’ İçeriden Bakış (3)
24 Ekim 2017
‘Malatya Tanıtım Günlerine’ İçeriden Bakış (2)
23 Ekim 2017
Ankara’da Gerçekleştirdiğimiz ‘Malatya Tanıtım Günlerine’ İçeriden Bakış (1)
18 Ağustos 2017
Valimiz Ali Kaban’ın Kayısımız Üzerine Söyledikleri ve Düşündürdükleri
15 Mayıs 2017
Kavramlar Zihnimizin Aynasıdır
02 Mayıs 2017
Kitap Fuarımıza Gün Sayarken
24 Nisan 2017
‘BU ÇAĞRIM'
13 Nisan 2017
Hayat; Yolunu Döşemeye Bağlı
27 Mart 2017
Dünyada Neler Oluyor?
21 Mart 2017
Kavramlar Kafamızdaki Yerini Almayınca (2)
20 Mart 2017
Kavramlar Kafamızda Yerini Almayınca (1)
16 Mart 2017
Düşünce Felsefesi Neden Önemli
14 Mart 2017
Bizdeki Evet-Hayır, Avrupa Irkçılığı Ve İslamafobi, ‘Üretim Sürecinin’ İçinde
14 Şubat 2017
Kıymetli ve Değerli Torunlarım…
07 Şubat 2017
Suyumuzun yol hikâyesi devam edecek ancak (9)
06 Şubat 2017
Suyumuzun Yol Hikâyesi (8)
01 Şubat 2017
Suyumuzun Yol Hikâyesi (7)
30 Ocak 2017
Suyumuzun Yol Hikâyesi (6)
29 Ocak 2017
Suyumuzun Yol Hikâyesi (5)
25 Ocak 2017
Suyumuzun Yol Hikâyesi (4)
23 Ocak 2017
Suyumuzun Yol Hikayesi…(2)
23 Ocak 2017
Suyumuzun Yol Hikâyesi…(1)
03 Ocak 2017
İyi ve Kötü
27 Aralık 2016
Bu dillere son bir sözüm olacak
25 Aralık 2016
Kim sol - Ya da sol nedir?
20 Aralık 2016
‘Ne diyeyim!’
18 Aralık 2016
Bu nasıl zihniyet yoksunluğu?
16 Aralık 2016
Ahmet Çakır Başkan ‘yola devam, durmak yok’
14 Kasım 2016
Maski Genel Müdürümüz Dr. Özgür Özdemir
27 Ekim 2016
Büyükşehir Belediyemiz, Milli Eğitim Müdürlüğümüz, Üniversitemiz Bu Sorunumuz Birlikte Ele Alıp Çözerler mi? (3)
25 Ekim 2016
Büyükşehir Belediyemiz, Milli Eğitim Müdürlüğümüz, Üniversitemiz Bu sorunumuzu Birlikte Ele Alıp Çözerler mi? (2)
24 Ekim 2016
Büyükşehir Belediyemiz, Mili Eğitim Müdürlüğümüz, Üniversitemiz, Bu Sorunumuzu Birlikte Ele Alıp Çözerler mi? (1)
07 Ekim 2016
Film Festivalimiz neden ertelendi?
04 Ekim 2016
YEŞİLYURT KENT KİMLİĞİ ÇALIŞTAYI (8)
03 Ekim 2016
'Yeşilyurt Kent Kimliği Çalıştayı' (7)
30 Eylül 2016
Yeşilyurt Kent Kimliği Çalıştayı (6)
29 Eylül 2016
YEŞİLYURT KENT KİMLİĞİ ÇALIŞTAYI (5)
28 Eylül 2016
Yeşilyurt Kent Kimliği Çalıştayı (4)
27 Eylül 2016
YEŞİLYURT KENT KİMLİĞİ ÇALIŞTAYI (3)
26 Eylül 2016
Yeşilyurt Kent Kimliği Çalıştayı (2)
25 Eylül 2016
Yeşilyurt Kent Kimliği Çalıştayı (2)
24 Eylül 2016
YEŞİLYURT KENT KİMLİĞİ ÇALIŞTAYI (1)
30 Ağustos 2016
15 Temmuz Destanı
25 Ağustos 2016
15 Temmuz Kalkışması Neyin, nesi imiş? (5)
23 Ağustos 2016
15 Temmuz Kalkışması Neyin, nesi imiş? (4)
22 Ağustos 2016
15 Temmuz Kalkışması Neyin, nesi imiş? (3)
18 Ağustos 2016
15 Temmuz Kalkışması Neyin, nesi imiş? (2)
18 Ağustos 2016
15 Temmuz 2016 Kalkışması Neyin nesi! (1)
14 Temmuz 2016
İnönü Üniversitesi Rektörlük seçimi üzerine
30 Haziran 2016
Facebook ve bilimle ilişkimiz (3)
28 Haziran 2016
Facebook- Medya-Bilim nereye? (2)
24 Haziran 2016
Facebook'u Doğru Okuyabiliyor Muyuz? (1)
16 Mayıs 2016
‘’Toplum Aslantepeyi Sahipleniyor’’
25 Nisan 2016
Şu mesele var ya! Şu mesele!
21 Nisan 2016
Büyükşehir Belediyemiz yetkililerinin bu konularda Yetkilerini kullanmalarını bekliyorum (3)
20 Nisan 2016
Büyükşehir Belediyemiz yetkilerinin bu konularda Yetkilerini kullanmalarını bekliyorum (2)
19 Nisan 2016
Büyükşehir Belediyemiz yetkililerinin bu konuda Yetkilerini kullanmalarını bekliyorum (1)
13 Nisan 2016
Tarım Fuarımız ve düşündürdükleri
23 Mart 2016
Herkes konuşuyor, Üniversitemiz yine susuyor?
04 Şubat 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup
03 Şubat 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup (9)
02 Şubat 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup (8)
01 Şubat 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup (7)
31 Ocak 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık Mektup (6)
28 Ocak 2016
Üniversitemiz Rektörü Cemil Çelik’e açık mektup (5)
27 Ocak 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup (4)
26 Ocak 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup (3)
25 Ocak 2016
Rektörümüz Sayın Cemil Çelik’e açık mektup (2)
24 Ocak 2016
Rektörümüz Cemil Çelik’e açık mektup (1)
12 Ocak 2016
Aydınlarımıza ne oldu böyle!
Haber Yazılımı